De gasvoorraad is de hoeveelheid aardgas die in de Nederlandse en Europese opslagen ligt om de winter door te komen. Hierboven zie je de actuele vulgraad: het percentage van het werkvolume dat gevuld is, met de stand van Nederland naast het EU-gemiddelde en de grote opslaglanden. De cijfers komen rechtstreeks van GIE, de Europese organisatie van gasopslagbeheerders, en worden elke avond bijgewerkt.
Waarom de vulgraad iets zegt over de gasprijs
Gas dat in de zomer is opgeslagen, hoeft in de winter niet op de markt gekocht te worden. Hoe voller de opslagen, hoe kleiner de kans op krapte bij een koude periode — en hoe minder de TTF-groothandelsprijs opveert bij slecht nieuws over de aanvoer. Lege opslagen werken andersom: dan moet Europa in de winter concurreren met Azië om LNG-schepen, en dat drijft de prijs op. In 2021 en 2022 was dat precies wat er gebeurde.
De vulgraad is daarmee geen voorspeller van de prijs van morgen, maar wel van hoe kwetsbaar de markt is. Een opslag op 90% in november geeft ruimte; een opslag op 60% doet dat niet.
De Europese doelstelling
De EU heeft afgesproken dat de gasopslagen vóór de winter voor 90% gevuld moeten zijn. Dat doel mag ergens tussen 1 oktober en 1 december gehaald worden en sinds 2025 mogen lidstaten er bij lastige marktomstandigheden van afwijken. In de praktijk wordt in Brussel dan over een ondergrens van ruim 80% gesproken. Of Nederland dat haalt, zie je in de grafiek: de lijn moet in het najaar richting de 90% lopen.
Waarom Nederland vaak achterloopt op het EU-gemiddelde
De Nederlandse vulgraad ligt regelmatig onder het Europese gemiddelde. Dat heeft twee redenen. Ten eerste is een groot deel van het Nederlandse werkvolume — ruim 140 TWh in totaal — laagcalorisch gas in Norg en Grijpskerk, waarvan het vullen afhangt van afspraken tussen de overheid en de exploitant en niet alleen van de markt. Ten tweede is Bergermeer, de grootste marktopslag, commercieel: partijen vullen hem pas als het prijsverschil tussen zomer en winter dat de moeite waard maakt. Als dat verschil klein is, blijft de opslag langer leeg.
De Nederlandse opslagen
- Norg (Langelo) en Grijpskerk — laagcalorisch gas voor huishoudens, geëxploiteerd door de NAM.
- Bergermeer — de grootste marktopslag van Nederland, hoogcalorisch gas, TAQA.
- Alkmaar — piekinstallatie voor koude dagen, TAQA.
- EnergyStock (Zuidwending) — zoutcavernes voor snelle in- en uitname.
- Nüttermoor — ligt net over de grens in Duitsland, maar telt mee voor het Nederlandse marktgebied.
Hoe je de tabel leest
Vulgraad is het percentage van het werkvolume dat gevuld is. In opslag is de absolute hoeveelheid in terawattuur (TWh); één TWh is ongeveer 100 miljoen kubieke meter gas. 7 dagen laat zien of er wordt geïnjecteerd (plus) of onttrokken (min). In de zomer hoort de lijn te stijgen, vanaf november daalt hij.
Duitsland weegt zwaar in het EU-totaal: het heeft veruit het grootste werkvolume van Europa. Italië en Frankrijk vullen doorgaans vroeg en hoog; Oostenrijk is klein maar belangrijk voor de doorvoer naar het oosten.
Wat betekent dit voor jouw energierekening?
Direct niets: je leverancier rekent de prijs van je contract, niet de vulgraad. Indirect wel. Met een variabel of dynamisch contract werkt een prijsstijging op de groothandelsmarkt binnen weken tot maanden door in je tarief. Wil je weten wat je verbruik nu kost? Gebruik de verbruikscalculator. Wil je begrijpen waaruit de prijs per m³ bestaat? Kijk bij de prijsopbouw.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak worden deze cijfers bijgewerkt?
GIE publiceert elke dag rond 19:30 en 23:00 uur de stand van de vorige gasdag. Wij halen de cijfers daarna op en werken de pagina één keer per dag bij. De datum in het kopcijfer is de gasdag waarop de stand betrekking heeft.
Wat is een gasdag?
Een gasdag loopt van 06:00 uur tot 06:00 uur de volgende ochtend. De stand van ‘1 september’ is dus de stand aan het einde van die gasdag, op 2 september om 06:00 uur.
Waarom wijkt het EU-cijfer soms een dag af?
Het EU-totaal is pas compleet als alle beheerders hebben gerapporteerd. Als een land ontbreekt, tonen we voor het aggregaat de laatst complete dag en staat dat erbij in de tabel.
Waar komen de cijfers vandaan?
Van het AGSI-platform van GIE (Gas Infrastructure Europe), dat de dagelijkse rapportages van alle opslagbeheerders in Europa verzamelt. Zie ook onze pagina bronnen & methode.